Ból każdej matki

Pieta – wizerunek Maryi trzymającej martwe ciało Syna – to przejmujący motyw chrześcijańskiej sztuki. Mówi o bólu Matki Jezusa i o cierpieniu każdej matki. Zarazem daje nadzieję. Maryja trzyma Ziarno, które musi obumrzeć, aby wydać plon.

Najsłynniejsza pieta jest dziełem Michała Anioła. Można ją dziś oglądać przez szybę w bocznej kaplicy bazyliki św. Piotra w Rzymie. Młody artysta wyrzeźbił ją z jednego bloku marmuru, który sam wybrał. Kiedy usłyszał, że autorstwo jego dzieła jest przypisywane innemu twórcy, w złości wykuł na szarfie Maryi słowa: „Uczynił to Florentczyk, Michał Anioł Buonarroti”. Pieta watykańska jest doskonałym przykładem renesansowego podejścia do człowieka. Piękna, młoda, ale jakby nieporuszona twarz Madonny, ciało Chrystusa z idealnymi proporcjami, choć pomniejszone w stosunku do postaci Maryi, z lekko tylko zaznaczonymi ranami. Emanuje z tej sceny pokój, harmonia. Dramat pozostaje przesłonięty, przykryty przez estetykę, idealne piękno.

Pieta, czyli wierna miłość

Tuż po święcie Podwyższenia Krzyża (14 września) obchodzimy w liturgii dzień poświęcony Maryi Bolesnej. To wspomnienie wyrosło ze średniowiecznej pobożności, w której czcią otoczono Matkę Boleściwą. „Stabat Mater Dolorosa” (Stała Matka Boleściwa) – tymi słowami rozpoczyna się liturgiczny hymn (sekwencja), który opiewa współcierpienie Maryi stojącej wiernie do końca pod krzyżem Chrystusa. Pieta zrodziła się z tego właśnie nabożeństwa do Matki Bożej Bolesnej. Samo słowo wywodzi się od łacińskiego „Nostra Domina de Pietate”, czyli „Nasza Pani łaskawa, współczująca”. „Pietá” to włoski odpowiednik łacińskiego „pietas”, oznaczającego cnotę miłości, ale takiej, która wyraża się w wypełnianiu powinności względem Boga, rodziny czy ojczyzny. Pierwsze piety, pierwotnie rzeźby, a później także obrazy, powstały w XIII i XVI wieku w Niemczech. Nazywano je po niemiecku „Vesperbild”, co oznacza obraz wieczorny albo związany z nieszporami. Zdjęcie z krzyża miało miejsce wieczorem. Średniowieczna mistyczka św. Mechtylda z Hackerborn właśnie podczas nieszporów w Wielki Piątek zobaczyła ciało Chrystusa zdjęte z krzyża i złożone na kolanach Matki. Pieta jest przetworzeniem wcześniejszego motywu tzw. opłakiwania Chrystusa.

Tradycja bizantyjska przekazuje, że Jezus po zdjęciu z krzyża przez Józefa z Arymatei i Nikodema został ułożony na tzw. kamieniu namaszczenia. Umęczone ciało Zbawiciela opłakiwali Maryja, Jan, Maria Magdalena. Na bizantyjskich całunach liturgicznych pojawiają się także aniołowie biorący udział w żałobie matki i przyjaciół Jezusa. Trzynasta stacja Drogi Krzyżowej do słów: „Ciało Jezusa zdjęte z krzyża” ma często dopisek: „złożone w ramiona matki”. Średniowiecze znało także inny rodzaj piety. Taki mianowicie, w którym Bóg Ojciec podtrzymuje martwego Syna. Nazywano je „Pietas Dei”, „Pietas Patris” lub „Pietas Domini”. Nieraz pojawiał się tam także symbol Ducha Świętego – gołębica. Był to plastyczny wyraz prawd wiary: Bóg Ojciec przyjmuje ofiarę Syna, przez którą dokonało się pojednanie Boga z ludźmi. Cała Trójca jest zaangażowana w dzieło zbawienia człowieka. Maryjne piety czczone są do dziś w wielu kościołach i sanktuariach w Polsce. 25-lecie koronacji obchodzi właśnie figura czczona w Skrzatuszu w diecezji koszalińsko-kołobrzeskiej (więcej na s. 70). Maryja Bolesna przedstawiona w formie piety czczona jest między innymi w Oborach (diec. płocka), w Limanowej (diec. tarnowska), w Jarosławiu (diec. przemyska), w Kościerzynie (diec. pelplińska). W Poznaniu w kościele Matki Bożej Bolesnej znajduje się kopia Piety Michała Anioła, która pomogła w renowacji oryginału uszkodzonego poważnie przez szaleńca w 1972 roku.

«« | « | 1 | 2 | 3 | » | »»

aktualna ocena |   |
głosujących |   |
Ocena | bardzo słabe | słabe | średnie | dobre | super |

Dodaj komentarz
Gość
    Nick (wymagany lub )

    Ze względów bezpieczeństwa, kiedy korzystasz z możliwości napisania komentarza lub dodania intencji, w logach systemowych zapisuje się Twoje IP. Mają do niego dostęp wyłącznie uprawnieni administratorzy systemu. Administratorem Twoich danych jest Instytut Gość Media, z siedzibą w Katowicach 40-042, ul. Wita Stwosza 11. Szanujemy Twoje dane i chronimy je. Szczegółowe informacje na ten temat oraz i prawa, jakie Ci przysługują, opisaliśmy w Polityce prywatności.

    Pobieranie...

    Archiwum informacji

    niedz. pon. wt. śr. czw. pt. sob.
    27 28 29 30 31 1 2
    3 4 5 6 7 8 9
    10 11 12 13 14 15 16
    17 18 19 20 21 22 23
    24 25 26 27 28 29 30
    1 2 3 4 5 6 7